Putin bu zənglə Paşinyana başa saldı ki...Putinlə Paşinyan arasında telefon danışığı olub. Üçtərəfli bəyanatların icrasının müzakirə edildiyi söhbətdə Moskva maraqlı tərəfdir və istisna deyil ki, telefon söhbəti Rusiyanın təşəbbüsü ilə baş tutub.

Moskvanın bu zəngdə üç məqsədi var:

- Paşinyan Rusiyanın təklif etdiyi üçtərəfli görüşə razılaşmadığı halda, niyə Avropa İttifaqının təklifini qəbul edib?

- Aİ-nin təklifini qəbul edən Ermənistanın Rusiyanın vasitəçiliyi ilə əldə olunmuş üçtərəfli razılaşmalara sadiqliyi yoxlanılır;

- Brüssel görüşündən öncə Rusiyanın üçtərəfli görüş təklifini reallaşdırmaq: Moskva Avropa masasında vasitəçiliyinə qarşı mümkün risklərin qarşısını almaq istəyir.

Rusiya 15 dekabra – Brüssel görüşünə qədər üçtərəfli görüşün keçirilməsinə çalışacaq. Lakin buna nail olmasa belə, Putin bu zəngdə Paşinyana rusların nəzarətindən kənar çıxmağın bağışlanmaz olduğunu izah edib.

Asif Nərimanlı
Bakı razılıq verdi: Əliyev Paşinyanla görüşəcək - RəsmiAzərbaycan tərəfi hər zaman siyasi dialoqa açıqdır və bu kimi təmasları müsbət qarşılayır. Bu xüsusda Avropa İttifaqı Şurasının Prezidentinin Brüssel Zirvəsi çərçivəsində Aİ-nin vasitəçiliyi ilə iki ölkə liderinin görüşünün təşkili təklifinə Azərbaycan tərəfindən razılıq verilib.

Avrasiya.net xəbər verir ki, bunu Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin Mətbuat xidməti idarəsinin rəisi Leyla Abdullayeva bildirib.

"Bildiyiniz kimi, Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Şarl Mişelin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Ermənistan Respublikasının Baş naziri Nikol Paşinyan ilə 19 noyabr 2021-ci il tarixində telefon danışıqları baş tutub və Aİ Şurasının Prezidenti bu ilin 15 dekabr tarixində Brüsseldə keçiriləcək Şərq Tərəfdaşlığının Zirvə görüşü çərçivəsində hər iki ölkə liderinin görüşünün təşkil edilməsi təklifi ilə çıxış edib.

Post-münaqişə dövrünün reallıqları müstəvisində Azərbaycanın mövqeyi dəfələrlə dövlət başçımız tərəfindən, o cümlədən beynəlxalq platformalada səsləndirilib. Bu xüsusda, Brüssel Zirvəsinin və bu çərçivədə keçirilməsi nəzərdə tutulan görüşün əlavə imkanlar yaradacağını hesab edirik", - L.Abdullayeva qeyd edib..
Müdafiə naziri müşavirə keçirdi - Sərhəddə baş verənlər təhlil olunduNoyabrın 20-də Müdafiə naziri general-polkovnik Zakir Həsənovun rəhbərliyi ilə Mərkəzi Komanda Məntəqəsində xidməti müşavirə keçirilib.

Müdafiə Nazirliyindən Avrasiya.net-ə verilən məlumata görə, müşavirəyə nazir müavinləri, qoşun növləri komandanları, nazirliyin baş idarə, idarə və xidmət rəisləri cəlb olunub. Azad edilmiş ərazilərdə dislokasiya olunan hərbi birlik, birləşmə komandirləri, o cümlədən digər məsul zabitlər müşavirəyə videobağlantı vasitəsilə qoşulublar.

Əvvəlcə Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədində Ermənistan silahlı qüvvələrinin törətdiyi təxribatın qarşısını alarkən şəhid olan hərbi qulluqçularımızın xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.

Müdafiə naziri Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı cənab İlham Əliyevin Azərbaycan Ordusu qarşısında qoyduğu tapşırıqları müşavirə iştirakçılarına çatdırıb.

Müşavirədə dövlət sərhədi və Rusiya sülhməramlı kontingentinin müvəqqəti yerləşdirildiyi ərazilərimizdə mövcud vəziyyət, xüsusilə dövlət sərhədinin Kəlbəcər və Laçın sahələrində qarşı tərəfin təxribatları nəticəsində baş verən döyüşlər təhlil edilib.

Qeyd olunub ki, son günlər dövlət sərhədində gedən döyüş əməliyyatları ilə bağlı bəzi sosial şəbəkə istifadəçiləri tərəfindən qeyri-rəsmi foto və video materialların paylaşılması Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyinin ciddi narahatlığına səbəb olub.

Azərbaycan Ordusunun komandanlığı tərəfindən həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində məxfilik rejimini kobud şəkildə pozaraq bu kimi paylaşımları edən bir qrup hərbi qulluqçu müəyyən edilib. Həmin hərbi qulluqçuların ordu sıralarından tərxis edilməsi barədə qərar qəbul olunub, onların törətdiyi əməllərə hüquqi qiymətin verilməsi üçün toplanılan materiallar hüquq-mühafizə orqanlarına göndərilib.

Nazir dövlət sərhədində xidməti-döyüş fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi ilə bağlı müvafiq tapşırıqlar verib.

Qış dövrü ilə əlaqədar bölmələrin maddi-texniki və mühəndis təminatı, o cümlədən şəxsi heyətin xidmət şəraitinin yaxşılaşdırılması və tibbi təminatının gücləndirilməsi barədə göstəriş verən nazir silah və hərbi texnikanın qış istismar rejiminə keçirilməsi üzrə görülən işlərin yekunlaşdırılmasını tapşırıb.

Müşavirədə dövlət rəhbərliyinin diqqət və qayğısı nəticəsində hərbi qulluqçuların sosial-məişət şəraiti və mənəvi-psixoloji vəziyyətinin daha da yaxşılaşdırılması istiqamətində aparılan işlər xüsusi vurğulanıb.

Müdafiə naziri qoşunların döyüş qabiliyyətinin daim yüksək səviyyədə saxlanılması, şəxsi heyətin ayıq-sayıqlığının artırılması, təhlükəsizlik qaydalarına riayət edilməsi, həmçinin döyüş hazırlığı planlarının dəqiqləşdirilməsi barədə göstərişlər verib.

Azad edilən ərazilərdə dislokasiya olunan hərbi hissələrdə qoşun xidmətinin təşkili, ərazilərin mina və partlamamış döyüş sursatlarından təmizlənməsi, hərbi infrastrukturun təkmilləşdirilməsi, eləcə də dağlıq ərazilərdəki yollarının daim işlək vəziyyətdə saxlanılmasının vacibliyi vurğulanıb.


Kabus qatarI hissə

2011-ci ildə yazdığım bu şeirin qəhrəmanlarının arzularının bir addımlığında ola biləcəyini təsəvvür belə edə bilməzdim.

Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin yenidən bərpasının 20 illiyinə həsr olunmuş tədbirdə iştirak etmək üçün, Gəncəyə getmişdik. “525-ci qəzet”in baş redaktoru Rəşad Məcidlə “Şərq” qəzetinin baş redaktoru Akif Aşırlı qatarla gəlməli olmuşdular. Onlar qaldığımız otelə çatanda Rəşadı heç vaxt görmədiyim ovqatda gördüm. Rəngi qaralmışdı. Hiss olunurdu ki, bütün gecəni yatmayıb. Mən adətən onun zarafatlarına alışmışam. Harda olursa, ora pozitiv enerji ötürür. Bu dəfə isə fərqli mənzərə ilə qarşılaşmışdım. Soruşdum ki, nə olub? Dedi, sonuncu dəfə qatarla 25 il öncə Ağdama getmişdim. İndi qatarla gəlmək məni o illərə apardı, yenidən o hisləri yaşadım. Bura çatana qədər əzab çəkdim. 25 ildir Ağdama gedə bilmirəm. Hər dəfə qatar görəndə bu hala düşürəm. Sonra da dedi ki, istəyirəm, sən bu barədə şeir yazasan. Qəribə də olsa, mən özümü Rəşad Məcidin yerinə qoydum və “Ağdam qatarı” (Kabus qatar) adlı şeir yazdım. Şeir populyarlaşdı, Rəşad şeiri oxuyandan sonra dedi ki, elə bil, qatarda mənimlə birlikdə olmusan. O hisləri olduğu kimi, ən xırda detallarına qədər yazmısan.

Beləliklə, “Kabus qatar” şeiri belə yarandı və mən ilk dəfə idi ki, başqa bir adamın təəssuratlarını, yaşantılarını öz təəssuratlarım, yaşantım kimi qələmə alırdım. Özümü o qatarın içində hiss edirdim...

Nisgil var gecənin qaranlığında,
Sükuta bürünüb Bakı vağzalı…
Gözlərim yol çəkir yol ayrıcında…
İçim başdan-başa gözləmə zalı…

Uyuyur saçımda izi illərin -
Bir kövrək baxışa, sığala möhtac.
Dolaşıb kələfi xatirələrin -
Üfiqlər dolanbac, yollar dolanbac…

Dünənə aparan yollar uzaqda,
Qapısı bağlıdır hələ yolların…
Dayanıb sakitcə dayanacaqda
Yolunu pusuram ayrılıqların…

Sükuta bürünüb vağzal,
Sükuta…
Bir dil istəyirəm dindirə məni…
Bir əl istəyirəm əlimdən tuta
Ağdam qatarına mindirə məni…

…Saata baxıram:
«Hələ vaxta var…»,
Bələdçi perronda kölgə tək susur...
Gözümdə yol gəlir bir kabus-qatar
İçimdə yol gəlir həsrət kabusu…

«Bələdçi, bələdçi!
Niyə donmusan?
Danış!
Din!
Cavab ver!
Açılsın səsin!
De, «qatar Ağdama gedir…»
De, qardaş…
De, «yanlış yazılıb «Gəncə» lövhəsi».

…Bələdçi biletə baxır sakitcə,
…Bələdçi nə bilsin içimdə nə var?
Lövhədə «Gəncə»di,
biletdə «Gəncə»,
Gözümdə…
«Ağdama gedir bu qatar».

…Bu qatar Gəncəyə gedir…
Gəncəyə…
Bəlkə də Ağdama gedib nə vaxtsa.
Bəlkə bir iz tapdım, «təsəlli», - deyə
Dəhlizə boylansam, kupeyə baxsam…

...Kupe də bənzəyir həmin kupeyə,
Dəhliz də bənzəyir, pəncərələr də...
Elə bu qatarla, elə bu yolla...
Qaçmaq istəyərdim xatirələrdən.

Kupedə sükut var...
Bu dəli sükut
Bir yetim təsəlli yoğura bilmir...
Kirpiyim altında titrəyən bulud
Bir damla göz yaşı doğura bilmir.

Xatirə qoxuyur aldığım nəfəs...
Hayqırır geri dön, geri dön, Rəşad!
Mənə divan tutur içimdəki səs:
“Bu qatar Ağdama getmir, en, Rəşad!”.

...Siqaret tüstüsü dolur gözümə
Dumana bürünür xatirələrim.
Hardasan, ey mənim itkin qatarım?!
Hardasan, ey mənim qərib şəhərim?!

…Hər gecə Ağdama bir qatar gedir
Ayrılıq daşıyır…
Qayıtmır geri…
Hər gecə Ağdamdan bir qatar gəlir -
Didərgin ruhlardı sərnişinləri…
Didərgin ruhlardı sərnişinləri….

Gəncə-Bakı, 2011-ci il

II hissə

Ümid var gecənin qaranlığında,
İşıq var...
Seçilmir gecə səhərdən.
Tanrının ən gözəl çılçırağından
Nur yağır...
süslənir minarələr də...

Bu payız geriyə qayıdıb bahar -
Qürub da görünür bizə dan kimi.
Yurda addım-addım dönür dualar -
Tanrı dərgahına qayıdan kimi...

Səhər də açılır azan səsiylə -
Hopur yurd yerinə əsgər nəfəsi.
Ağdama xalqımın iradəsiylə
Dəmirdən yol çəkir əsgər çəkməsi...

***

Qarabağ...
Qara bax Murov dağında...
Elə bir zirvədə qar çiçəkləyir -
Min şaxə ayrılır hər budağından
Kəlbəcər yolunda nar çiçəkləyir.

İndi bütöv elim - bütöv taleyim,
Dünyanın ən gözəl ölkəsindəyəm.
Ən uca zirvəyə könül bağlayan
Üçrəngli bayrağın kölgəsindəyəm.

Gəlir azan səsi minarələrdən,
Kimsə ahəngini pozmasın, Vətən!
Bayraq pıçıltısı, azan sədası
Başımın üstündə...
Susmasın, Vətən!

***

Sən bizi ümidsiz qoymadın, Allah,
Bilirdik...
Ayrılıq bitəcək bir gün.
Didərgin ruhların keşik çəkdiyi
Ağdama qatar da gedəcək bir gün...

Elçin Mirzəbəyli
Bakı, 25 noyabr 2020-ci il
Azərbaycanın əldə etdiyi qələbə müasir tarixdə misilsizdir - Qasim Xan SuriPakistan Azərbaycan ilə möhkəm din, tarix, mədəniyyət və qarşılıqlı hörmətə əsaslanan sıx qardaşlıq münasibətlərini yüksək qiymətləndirir.

Bu fikirlər Pakistan Milli Assambleyasının sədr müavini Qasim Xan Surinin bəyanatlnda yer alıb.

Milli Assambleyadan Azerforum.com-a daxil olan bəyanatda o, bildirib ki, iki ölkə arasında çox yaxşı bir xoşməramlılıq və ictimaiyyət arasında da oxşar dostluq hissləri var.

Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin işğal olunmuş ərazilərimizin erməni işğalından azad edilməsində göstərdiyi şücaəti yüksək qiymətləndirən Milli Assambleya sədrinin müavini bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əldə etdiyi qələbə müasir tarixdə misilsizdir. Heç bir nümunə tapılmadı. O bildirib ki, işğal olunmuş ərazilərin azad edilməsi asan məsələ deyil və bu, Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əzmi, mətinliyi, Azərbaycan xalqının birliyi və cəsarəti nəticəsində mümkün olub. Pakistan Vətəni, milləti uğrunda canlarından keçmiş şəhidləriniə xatirəsini ehtiramla yad edib. Beynəlxalq forumlarda Azərbaycanın mövqeyini dəstəkləyib.

Spikerin müavini Qasim Xan Suri Hindistan Silahlı Qüvvələrinin işğal olunmuş Kəşmirdə insan haqları pozuntularına toxunaraq bildirib ki, Hindistan Silahlı Qüvvələri işğal olunmuş Cammu və Kəşmirdə kəşmirlilərin öz müqəddəratını təyinetmə hərəkatını boğmaq üçün Kəşmir xalqına zülm edib. Çox kədərli və qınanılan bir təqib olunub. O, ümid etdiyini bildirib ki, işğal olunmuş Kəşmir xalqının da Hindistan hökmranlığından azad olacağı və həyatlarını azadlıq, sülh və firavanlıq mühitində yaşayacaqları gün uzaqda deyil.

O, Kəşmir məsələsində Pakistanın prinsipial mövqeyini dəstəklədiklərinə görə Azərbaycan və Türkiyə hökumətlərinə təşəkkür edib. Spikerin müavini Pakistan, Azərbaycan və Türkiyənin birgə strategiya vasitəsilə regionda sülhün və inkişafın təşviqində öz rolunu oynadıqlarını və üç ölkənin müxtəlif sahələrdə
əməkdaşlığın və insanlar arasında əlaqələrin genişləndirilməsinə sadiq olduqlarını bildirib.
Elnur
ADAU-da YAP-ın yaranmasının 29-cu ildönümü münasibətilə tədbir keçirilibAzərbaycan Dövlət Aqrar Universitetində (ADAU) Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) yaranmasının 29-cu ildönümü münasibətilə tədbir keçirilib.

AZƏRTAC-ın bölgə müxbiri xəbər verir ki, tədbirdə əvvəlcə ulu öndər Heydər Əliyevin və Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və müstəqilliyi uğrunda həlak olan şəhidlərin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib, dövlət himni səsləndirilib.

Tədbiri açan universitetin rektoru, AMEA-nın müxbir üzvü professor İbrahim Cəfərov tədbir iştirakçılarını həm YAP-ın yaranmasının 29-cu, həm də Vətən müharibəsində qazanılan tarixi Zəfərin birinci ildönümü münasibətilə təbrik edib, 44 günlük müharibədən, Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusunun göstərdiyi şücaətdən, partiyanın keçdiyi şərəfli yoldan danışıb. Rektor deyib ki, tarixi zərurət nəticəsində yaranan YAP qısa müddətdə Azərbaycanda hakimiyyət partiyasına çevrilib və o zamandan da məhz xalqımızın rifahı, dövlətimizin inkişafı naminə geniş fəaliyyəti ilə cəmiyyətin hər bir təbəqəsinin möhkəm dəstəyini qazanıb.

Diqqətə çatdırılıb ki, Yeni Azərbaycan Partiyası yarandığı gündən ölkəni düşdüyü ağır vəziyyətdən çıxarmaq üçün öz proqram və nizamnaməsinə müvafiq olaraq siyasi mübarizəyə qatılıb. Qısa müddət ərzində YAP siyasi cəhətdən yetkinləşən, xalqı öz ardınca aparmağı bacaran böyük bir siyasi qüvvəyə çevrilib.
Sonra universitetin İctimai elmlər və multikulturalizm kafedrasının müdiri professor Azad Bayramov, müəllimlərdən Çinarə Səfərova və Aytəkin Bağırova çıxış edərək, ümummilli lider Heydər Əliyevin parlaq ideyalarının daşıyıcısı kimi partiyanın cəmiyyətdə aparıcı rolunu gündən-günə möhkəmləndirdiyini faktlarla sadalayıblar.

Tələbələrdən Rauf Quliyev və Aysu Hacıyeva bildiriblər ki, ulu öndər Heydər Əliyevin ikinci dəfə hakimiyyətə qayıdışından sonra ölkə gənclərinə, onların təhsilinə, aparıcı işlərlə təmin olunmasına xüsusi diqqət yetirilib və bu siyasət indi də uğurla davam etdirilir.




Rusiya açıqladı: Üçtərəfli görüşə ehtiyac varRusiya, Ermənistan və Azərbaycan liderlərinin görüşünün keçiriləcəyinə əminəm, bunun üçün tərəflərin razılığı lazımdır.

Axar.az xəbər verir ki, bunu Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov jurnalistlərə açıqlamasında deyib.

“Mən təsdiq edə bilərəm ki, konsensusun olması üçün görüşə hazırlaşanların hamısı bununla razılaşmalıdır. Əminəm ki, belə bir görüş baş tutacaq”, - Lavrov bildirib.
"Yeni Azərbaycan Partiyası qalib xalqın qalib partiyasıdır"“1990-cı illərin əvvələrində Azərbaycanda daxili hərc-mərclik, siyasi çəkişmələr, hakimiyyət uğrunda mübarizə, özbaşınalıq, idarəçilikdə xaos hökm sürürdü. Eyni zamanda bu dönəmdə Ermənistanın Azərbaycana qarşı təcavüzü davam edir, torpaqlarımız Ermənistan tərəfindən işğal olunurdu. Ölkəmizi bu çətinliklərdən xilas etmək üçün yeni bir siyasi təşkilatın yaradılması tarixi zərurətə çevrilmişdi. 1992-ci il oktyabrın 16-da 91 nəfər Azərbaycan ziyalısı ölkəni böhrandan çıxarmaq üçün yeni bir siyasi partiyanın yaradılması təşəbbüsünü irəli sürdü.

Təşəbbüsün reallaşdırılması üçün 91 nəfər Azərbaycan ziyalısının imzası ilə xalqımızın müdrik, uzaqgörən, tanınmış dövlət xadimi Ümummilli Lider Heydər Əliyevə müraciət göndərildi. Hər zaman xalqını düşünən və xalqının yanında olan Ümummilli liderimiz Heydər Əliyev xalqın çağırışlarına səs verərək müraciəti qəbul etdi. Beləliklə, 1992-ci il noyabrın 21-də Heydər Əliyevin sədrliyi ilə keçirilmiş təsis konfransında Yeni Azərbaycan Partiyasının yaradılması haqqında qərar qəbul edildi və Heydər Əliyev yekdilliklə partiyanın Sədri seçildi”. Bunu Milli Məclisin deputatı Sədaqət Vəliyeva deyib.

Sədaqət Vəliyeva bildirib ki, Yeni Azərbaycan Partiyasının təsis edilməsi möhtəşəm hadisə kimi tarixə düşərək Azərbaycanın ictimai-siyasi həyatında yeni mərhələnin başlanğıcı oldu: “Qısa müddət ərzində xalqın məhəbbətini qazanmış, ümid yerinə və ümumxalq partiyaya çevrilən Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvlərinin sayı sürətli artmış və bu gün də artmaqda davam edir. Əsası Ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş Yeni Azərbaycan Partiyası ölkəmizin dayanıqlı inkişafına mühüm töhfələr verib. Bu gün Azərbaycanın qazandığı hər bir uğurda Yeni Azərbaycan Partiyasının rolu və imzası vardır. Ötən 29 ildə çətin, uğurlu və şərəfli yol keçmiş Yeni Azərbaycan Partiyası Ulu Öndər Heydər Əliyevin dediyi ki “dünənin, bu günün və sabahın partiyası”na çevrilib”.

Ümummilli liderimiz Heydər Əliyevin müdrikliyi, qətiyyəti və ideyaları əsasında yaradılmış Yeni Azərbaycan Partiyası Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə nəinki Azərbaycanın, bütünlükdə Cənubi Qafqaz regionunun ən böyük siyasi partiyasına çevrilib. Əminliklə demək olar ki, Yeni Azərbaycan Partiyası bundan sonra da bir çox qələbələrə imza atacaq.
Ermənistan qorxaq ölkədir - KakarErmənistan qorxaq ölkədir, həmişə başqa ölkələrə arxalanıb, güvənib.

Bunu Azerforum.com-a İslam Gənclər Təşkilatının prezidenti Hamad Kakar bildirib.

O, qeyd edib ki, Ermənistanın silahlı qüvvələrinin iki gün öncə Azərbaycana qarşı növbəti təxribatı elə qorxaqlığı, acizliyini göstəricisiydi: "Mən bu hadisəni pisləyirəm. Azərbaycanın igid ordusu erməni ordusunu məğlub edərək müsəlman ümmətinə qələbə vəd etdi. Azərbaycan ordusunun yüksək əhval-ruhiyyəsi qarşısında Ermənistan heç vaxt qalib gələ bilməz.
Azərbaycan şəhidlərinə Allahdan rəhmət diləyirəm".
Bakı ilə danışıqlar gizli aparılır – OvannisyanErmənistan çox gərgin proseslə üz-üzədir və hər bir potensial müzakirə vacibdir.

Axar.az xəbər verir ki, bunu Ermənistan parlamentinin Mülki Müqavilə Partiyasından olan deputatı Artur Ovannisyan deyib.

Onun sözlərinə görə, demək olar ki, bütün danışıqlar gizli şəkildə aparılır.

“Əslində, danışıqlar heç vaxt açıq aparılmır, demək olar ki, həmişə gizli olur”, - Ovannisyan bildirib.

Parlamentin Müdafiə və təhlükəsizlik daimi komissiyasının sədri Andranik Köçəryan da qeyd edib ki, bu işdə məxfilik son dərəcə zəruridir, çünki bu, həm də sərhəddə qüvvələrin yerləşməsinə aiddir:

“Bu, yeni toqquşmalara səbəb ola biləcək yeni qaynar nöqtələr yaratmamaq üçün çox diqqətlə aparılmalıdır”