Xocalı faciəsi – tarixdə silinməz iz
1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə erməni silahlı birləşmələri tərəfindən Xocalıda dinc əhaliyə qarşı baş vermiş soyqırımdan artıq 34 il keçir. Ermənilər tərəfindən həyata keçirilən hücum nəticəsində şəhərin 5379 nəfər sakini zorakılıqla şəhərdən qovuldu. 613 nəfər, o cümlədən 63 uşaq, 106 qadın və 70 qoca vəhşicəsinə öldürüldü. 1275 insan əsir və girov götürülərək işgəncələrə məruz qaldı, 487 nəfər müxtəlif dərəcəli bədən xəsarətləri aldı. 150 nəfərin, o cümlədən 68 qadın və 26 uşağın taleyi bu günədək məlum deyil. 8 ailə tamamilə məhv edildi. 130 uşaq valideynlərdən birini, 25 uşaq isə valideynlərinin hər ikisini itirdi.
Bu hadisə yalnız Azərbaycanın deyil, həm də insanlıq tarixinin ən dəhşətli mülki soyqırımlarından biri kimi yadda qaldı. Xocalı yalnız bir şəhər deyil, həm də Azərbaycan xalqının tarixində dərin iz buraxmış bir simvoldur. O gecə baş verən dəhşət, insanların doğma yurdlarından məhrum olması, ailələrin parçalanması və çoxsaylı itkilər bu faciəni təkcə tarixi hadisə deyil, həm də milli travma halına gətirdi. Hər il 26 fevral günü xalqımız Xocalıda baş verən hadisələri ehtiramla anır, qurbanların xatirəsini yad edir və hadisənin beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən tanınması üçün səylər göstərir.
Xocalı faciəsi göstərdi ki, mülki əhalini hədəf almaq, onların hüquqlarını pozmaq insanlıq əleyhinə ciddi cinayətdir. Azərbaycan dövləti və xalqı bu faciəni unutmur və unutmamalıdır.
Prezident İlham Əliyev dəfələrlə vurğuladığı kimi, Xocalı soyqırımı Azərbaycanın tarixində dərin bir iz buraxıb və beynəlxalq aləmdə tanınması vacibdir. Bu, yalnız tarixi ədalətin bərpası deyil, eyni zamanda gələcək nəsillərə sülh və təhlükəsizlik təmin etmək üçün bir vəzifədir.
Bugünkü gün Azərbaycan müstəqil, güclü və beynəlxalq aləmdə söz sahibi bir dövlət olaraq inkişaf edir. Bu inkişaf Xocalı qurbanlarının xatirəsini yaşatmaq və onların fədakarlığını unutmamaq baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Dünyada ədalət və insan hüquqlarının qorunması yalnız sözlə deyil, həm də hər bir qurbanın xatirəsini yad etməklə mümkündür. Azərbaycan bu istiqamətdə mühüm addımlar ataraq, faciənin beynəlxalq səviyyədə tanınması üçün çalışır. Bu, həm də Azərbaycanın tarix və mədəniyyətinin dünyaya çatdırılmasıdır.
26 fevral həm də düşünmək və dərs almaq günüdür. Bu gün biz tarixdən öyrənməli, həmrəylik və vətən sevgisi ilə birliyimizi gücləndirməliyik. Xocalı qurbanlarının xatirəsi bizə göstərir ki, heç bir zülm xalqın iradəsini sındıra bilməz. Haqqın tərəfdarları daim qalib gələcək, sülh və ədalət isə hər zaman qorunmalıdır.
Xocalı faciəsi yalnız Azərbaycanın deyil, bütün bəşəriyyətin yaddaşında əbədi iz buraxıb. Bu tarix bizə xatırladır ki, insan hüquqlarının qorunması, sülh və birlik hər zaman ön planda olmalıdır.
Əli Səlimov
İqtisadçı
