XƏBƏR LENTİ

17-01-2017 21:35 Eektron siqaret damağında partladı: 7 dişi töküldü - FOTO 17-01-2017 20:29 Bakıda uşaq tərbiyəçi tərəfindən amansızcasına döyüldü - VİDEO 17-01-2017 20:22 İnternetdə tanış olduğu azərbaycanlı qızlar ərəbi döydülər 17-01-2017 19:30 "Reina" qətliamında İsrail izi: Bir həftə əvvəl bəlli idi 17-01-2017 16:48 100 milyonu yeyib Azərbaycana qaçan Riyad Qafarov kimdir? 17-01-2017 16:24 Şagirdini döyən müəllim xəstəxanalıq oldu - VİDEO 17-01-2017 15:40 Nəvəsinin cinsiyyət orqanını kəsən babadan DƏHŞƏTLİ ETİRAF 17-01-2017 15:38 Qalmaqallı direktor qovuldu, işi prokurorluğa göndərildi 17-01-2017 14:26 Özündən 11 yaş böyük iş yoldaşını niyə öldürdü? - Bakıdakı cinayətin TƏFƏRRÜATI 17-01-2017 14:24 Eks-nişanlısı azərbaycanlı Nazı döydü - VİDEO 17-01-2017 14:06 Bakıda gecə klubunda qan töküldü 17-01-2017 14:00 Universitetdə tələbə öldü - Azərbaycanda 17-01-2017 13:57 Akademikin yeni kitabı təqdim olundu 17-01-2017 13:57 “Reina” qatili haqqında dəhşətli - Fakt 17-01-2017 13:56 Sərkisyana hücum olunub 17-01-2017 12:05 “Azərbaycan hakimiyyətində 1000-ə yaxın ABŞ agenti var...”- Rusiyalı hərbi ekspert 17-01-2017 11:54 Dünya bu FOTOdan danışır: Hamısını lüt soyundurub sıraya düzdülər, sonra isə... 17-01-2017 11:50 Ramil Usubovdan SƏRƏNCAM: Polkovniklər işdən qovuldu 17-01-2017 11:41 Azərbaycanlı iş adamı həbs edildi 17-01-2017 11:08 Bakıda 14 yaşlı oğlanı zorlayaraq videoya çəkdilər – CİNAYƏT 17-01-2017 11:04 Şəmkirdə maskalı şəxslər evə basqın edib – “Lampanı söndürdü, bıçağı boğazıma dirədi” 17-01-2017 10:53 Qarabağda erməni əsgəri yaralandı 17-01-2017 10:49 Gövhər Baxşəliyevadan ŞOK AÇIQLAMA: "O, 180 nəfərə saxta sənəd verib" 17-01-2017 10:48 "Reina" terrorçusu ilə birlikdə tutulan 3 QADININ SİRRİ AÇILDI 17-01-2017 10:45 Bu gün Davos forumu başlayır 17-01-2017 10:44 Millimizin sabiq baş məşqçisi axtarışa verildi 17-01-2017 10:27 Reina terrorçusu həbs edildi + VİDEO 17-01-2017 10:26 İŞİD terrorçuları üzərindən Azərbaycan pasportu tapılıb - VİDEO 16-01-2017 22:48 Erməni oğlanla evlənən azərbaycanlı qız ailəsinin FOTOLARını paylaşdı 16-01-2017 22:45 Sverdlovsk alverçiləri bu dəfə Lotu Quliyə xərac verəcəklər 16-01-2017 22:43 Məsud Bərzani istefa verdi 16-01-2017 21:11 Akif Çovdarov jurnalist ovunu davam etdirdi 16-01-2017 21:06 Ağdamda 56 yaşlı qadın intihar etdi 16-01-2017 21:05 9 ay hamiləliyindən xəbərsiz olub - Bakıda qəribə hadisə - VİDEO 16-01-2017 18:46 60-a yaxın Azərbaycan vətəndaşı terrorçulara qoşulub 16-01-2017 18:37 Prezident Elman Rüstəmova “2” verdi – baş bankir üçün geriyə sayım başladı 16-01-2017 18:33 General-leytenant: “Şəhidimizin qisası alındı” 16-01-2017 18:26 Bişkekdə qəzaya uğrayan “Boeing-747” haqda şok sirlər üzə çıxdı 16-01-2017 17:25 "Təfəkkür" universiteti fəaliyyətini dayandırdı 16-01-2017 17:14 İdmançıdan şok açıqlama: “Onların nəslində bir kişi yoxdur” - VİDEO 16-01-2017 17:11 Lənkəranskini dəfn edən axund danışdı: “Mərhumun üzünü görməsəydim...” 16-01-2017 16:56 Qüdrət Həsənquliyev 2016-cı ilin ən fəal deputatı oldu 16-01-2017 15:58 Qusarda kişi hər iki qolunun damarlarını kəsdi 16-01-2017 15:56 Bərdədə məscidə polis hücumu? – İmam və dindarlar şöbəyə aparıldı? 16-01-2017 15:55 Bakıda kafe işlədən qadın iş başında bıçaqlandı 16-01-2017 15:43 Valideynlərin uşaqlarla ünsiyyəti yerli və Avropa məhkəmə təcrübəsinin müqayisəli təhlili 16-01-2017 15:38 Partiya sədri: "Bütün gücümüz səfərbər olunmalıdır" 16-01-2017 15:28 Sərkisyan öldürüldü 16-01-2017 15:26 RƏZALƏT: Ağır xəstə təcili yardımla xəstəxanaları dolaşdı, heç biri qəbul etmədi 16-01-2017 15:21 «Leyla Şıxlınskaya» klinikasında biabırçılıq – İki körpənin həyatı ilə oynadılar 16-01-2017 15:09 Moskva metrosunu partladan 3 erməni - VİDEO 16-01-2017 14:53 Lənkəranskinin 5 metrlik heykəli Azərbaycana gətirildi 16-01-2017 14:48 25 yaşlı kişi intihar etdi - Bakıda 16-01-2017 12:59 Arvadını yandıran polis ''odnaklasnik'' şəkilinə görə işdən çıxarlbmış... 16-01-2017 12:56 Daşkəsəndə kütləvi dava 16-01-2017 12:55 Gənc oğlan 42 yaşlı sevgilisini və qızını güllələdi





Oğlanlar niyə incəliyə meyillənir? – Metroseksuallıq? – ARAŞDIRMA

17-11-2016 09:42Sosial
Oğlanlar niyə incəliyə meyillənir? – Metroseksuallıq? – ARAŞDIRMADemokratik quruluşda yaşayan insanların bir sıra sərbəstlikləri olduğu kimi onlar geyim, fərdi davranış, ifadə tərzlərində də azaddır. Bu müstəvidə bir şəxsin digərini bu fərqliliyinə görə sıxışdırmağa, təzyiq göstərməyə, lağ etməyə haqqı yoxdur. Bu araşdırmaya cəmiyyətin önəmli kəsimini təşkil edən yeniyetmə və gənc oğlanların jestlərində, geyim və ifadələrindəki dəyişikliyin kütləvi hal aldığına görə ehtiyac duyulub. Məqsəd ənənəvi kişi obrazının qısa müddət ərzində başqalaşmasını sərgiləmək, bu inqilabın topluma təsirini öyrənməkdir. Çünki toplumun jest dəyişikliyi, başqalaşması inqilabi hadisədir.

KİV olaraq A24.Az bu prosesə müdaxilə etməyi deyil, bu yöndə mütəxəssilərin proqnoz və fikirlərini cəmiyyətə çatdırmağı rəhbər seçir.

Nobel mükafatlı türk yazıçı Orxan Pamuk “Qara kitab”da cumhuriyyətdən sonra Türkiyə insanında baş verən obraz dəyişikliyini insanların plaş geyib, şlyapa taxması ilə bitmədiyini, onların əl-qol, üz cizgilərinin də qəribə şəkildə qeybə çəkildiyini, əvəzində şəkillərdən, filmlərdən, ölkəyə gələn xarici qonaqlardan götürdüyü ifadələrlə metro-5əvəzləndiyini qəribə kədərlə qələmə alır.

Azərbaycanda bu obraz dəyişikliyinin kökünü, prosesin başlanma anını ustalıqla kitaba yatıran bir yazıçının fikirləri ilə tanış deyilik. Əslində bu araşdırmanın mövzusu ümumi obraz dəyişikliyi deyil, əksər yeniyetmə və gənclərdə rast gəlinən ənənəvi Azərbaycan kişisi obrazının əksinə yönələn incəlik, bilərəkdən formalaşdırlımış zərif bədən quruluşu, bu quruluşu tam ifadə etmək üçün seçilən dar paltarlar, əvvəllər qadınların istifadə etdiyi formada biçilmiş aksesuarlar, saç düzümü və s. məqamlardır.

40-50 il əvvəl cəmiyyətə təqdim olunan kişi və qadın modellərə diqqət yetirsək ilk olaraq həm kişi, həm də qadın obrazları kifayət qədər cüssəli və dolu bədənləri ilə diqqət çəkirdi. Qadının baxışındakı, jestlərindəki zəriflik isə kişinin obrazındakı sərtliyin cəzbi ilə ahəng daşıyırdı.

metro-3Müasir xarici və yerli modellərdə isə bu fərqlilik çox da müşayiət olunmur. Bəzən isə, əksinə, kişi obrazları zərif, incə, qadın ədalı, qadınlar isə əksinə sərt baxışlı, aqressiv obraz kimi təmsil olunur. İdeal kişi obrazları kimi, aksesuar, paltar, təmizlik və digər şirkətlərin reklam lövhələrində müasir estetlərin metroseksual adlandırdığı kişi tipləri nümayiş olunur.

Bu məqamı paltar mağazalarında yeniyetmə oğlan və qızların seçiminə diqqət yetirəndə də görə bilərik; qızlar artıq kobud ayaqqabılara, daha geniş şalvarlara, sərt aksesuarlara üstünlük verdiyi halda, oğlanlar bunun əksini edir.
Yəqin ki, bu dəyişikliyə səbəblərdən biri məhz insanlara məchul qüvvə tətərfindən təqdim olunan bu nümunə və modelləridir. Hansı ki, gənclər də bu modeldən təsirlənmək məcburiyyətində qalırlar. Cəmiyyətdə gedən bu dəyişiklik haqqında qətiyyətli hökm demək biz jurnalistlərin deyil, mütəxəssislərin məsuliyyəti çərçivəsində olduğundan, onların bu yöndə fikirlərini öyrəndik.

Şair, sosioloq, iqtisad elmləri doktoru Əhməd Qəşəmoğlu qeyd edir ki, bu yaxşı əlamət sayılmamalıdır: “Burada iki təsir var. Birincisi, təəssüf ki, gənclərdə müəyyən psixi aşınma gedir. Bu proseslər həmin aşınma nəticəsində baş verir. Digər tərəfdən yer üzərində olan xoşagəlməyən qüvvələr insanların mədəniyyət sistemində bu şəkildə dəyişiklik olmasında maraqlıdır. Əvvəllər qüvvələr başqa ölkəyə topla, tüfənglə girirdisə, indi artıq bu yol mümkün olmadığından ölkələrə bu üsulla girir, mədəniyyətlərini bu formada dəyişir. Yəni elə şərait yaradılır ki, cəmiyyət özü, öz dəyərlərini aşındırır. Özününz fikir verin, şəxsiyyətli adama xoşagəlməz bir şey təklif olunanda o, buna riayət eləmir, çünki öz şəxsiyyəti, qənaətləri var. Şəxsiyyətsiz adamın isə mövqeyi olmur. Ona nə desən, eləyir. Xalqın mənəviyyatı, mədəniyyəti güclü olanda o şəxsiyyətli insan kimi olur, hər meylə uymur. Amma elə ki, onun mənəvi, mədəni sistemi dağılır, onda o xalqı əldə etmək asan olur. Bu məslənin siyasi tərəfidir”.

Sosioloqun fikrincə bu marağa ən tez uyanlar həm cinsi ariyentasiyasını dəyişənlər, həm də cinsi, psixoloji xəstəliyi olan insanlardır. Bu insanlar da artıq ətrafındakı insanlara könüllü şəkildə eyni xüsusiyyətləri ötürməkdə meyilli olurlar: “Cəhənnməmə gedən özünə yoldaş axtarar. Necə ki, pozğun qadın normal qadınlar arasında özünü narahat hiss edir, onları da öz yoluna çəkmək istəyir, beləcə bu insanlar da öz “mədəniyyət”lərini yaymağa ehtiyac duyurlar”.

Əhməd Qəşəmoğlu onu da qeyd edir ki, kənar müdaxilələr bir neçə vasitə ilə olunur. Vasitələrdən biri qidalardır: “Digəri barədə açıq danışmaq bir az düzgün çıxmaz, amma örtülü formada onu deyə bilərəm ki, yeni nəslin yaranmasında, doğulmasında xoşagəlməyən yeni faktorlar əmələ gəlib. Bu barədə Qurani-Kərimdə hətta qadın ilə kişi arasında yataq münasibəti ilə bağlı da tövsiyyə var. Hansi ki, bu da Allahın göstərdiyi yol ilə olmalıdır. Bu konkret ayədir. Ancaq sosial şəbəkələrin təsiri ilə formalaşan gənclərə bu vasitələr xoşagəlməz təsir edir. Yeni doğulan nəsildə kişilik xüsusiyyətini zəiflədir. Bu çox ciddi məslədir. Mütəxəssislər bu məsələləri araşdırmalıdır”.

Sosisoloq əlavə edir ki, bu dəyişiklik cəmiyyətdə müxtəlif fomalarda inkişaf edir. Bunlardan ən çoxu gənclərdəki yamsılamaq istəyində təzahür edir: “Az əvvəl qeyd elədiyim tiplər cəmiyyət arasında çoxaldıqca, televiziya ekranlarında tez-tez göründükcə gənclərdə də o tipləri yamsılamaq, bir növ dəblə ayaqlaşmaq həvəsi yaradır. Belə olanda bir qisim gənc, yeniyetmə özləri sağlam olsa, psixoji, cinsi baxımdan problemləri olmasa da, bu dəbə uyurlar. Ancaq yekunda bu dəb həmin insanlara da psixoloji cəhətdən təsir edir. Çünki, geyim, hərəkətlər, davranış sonda insanın şəxsiyyətini formalaşdırır.

Yekun olaraq, bu çox xoşagəlməz haldır, bu prosesin sonu heç də yaxşı nəticələnməyə bilər. Ona görə də bunun qarşısı elmi yolla alınmalıdır. Təəssüf ki, biz hələ bu məsələlərin nə qədər ciddi olduğunu hiss etmirik.

metro-1Bu yöndə gənc nəsildən olan araşdırmaçıların fikirləri ilə də tanış olmaq maraqlı görünür. Gənc psixioloq, şair Elşad Səfixanov yuxarıda qeyd olunanlarla yanaşı məsələnin fərqli tərəfini də qabartdı. Onun fikrincə yeniyetmə və gənclərdə qadın jestlərinin formalaşmasına səbəb cəmiyyətdə dirçələn gizli matriarxatizmdir (ana xaqanlığı).

“Gender bərabərliyi uğrunda gedən mübarizə, uşaqların ananın təsiri altında böyüməsi və s. qeyd etdiyiniz dəyişikliyə səbəblərdəndir. Düzdür, bu 40-50 il əvvəldə belə idi. Amma baxçalarda qadın müəllimlərin tədrisi, ardınca uşaqların 4 il ibtidai sinifdə qadın müəllimin təsiri altında olması həm dərsi, həm də qadın müəllimlərin hərəkətlərini mənimsəməsi ilə nəticələnir. Ardınca yenə də orta məktəbdə kişi müəllimlərin qadınlara nisbətən azalması, qadın müəllimlərin cəza formaları, məsləhətləri, uşaq evə gələndən sonra gecə saatlarına qədər – müəyyən səbəblərdən, kişinin işdə olması, uzun iş rejimi – atanın üzünü görməməsi uşaqlarda, yeniyetmələrdə qətiyyətlilik, comərdlik və digər sərt kişi xüsusiyyətlərini azaldır. Eyni zamanda ailədə atanın sözünün də əvvəlki qədər kəsərli olmadığı bir dönəmdə yaşayırıq. Uşağın ata, əmi və digər kişi qohumlarla müqayisədə daha çox, qadın qohumlarını görməsi, onlarla kontaktda olması uşaqların bütün sferalarda anaya meyl eləməsinə gətirib çıxarır. Bu təsirlərlə özünü öz istiqamətində ifadə eləyə bilməyən gənclər özünütəsdiq üçün, diqqət naminə qəribə saç düzümünə, aksesuarlara, geyimlərə meyilənnir.

Təbii ki, cəmiyyətdə bir dəyişiklik artıq kütləvi hal alırsa, buna qarşı çıxmaq həm mümkün, həm də başadüşülən deyil. Lakin bütün estetik, sosial, siyasi, ictimai cərəyanlar o zaman cəmiyyətə xeyirli olur ki, o mədəniyyətə insanların hansısa səbəbinini anlamadıqları amillərlə deyil, daxili tələbatla, ehtiyacla, dövrün vacib sifarişi ilə sirayət edir.
Loading...

Ən çox oxunan

TÜKÜRPƏDİCİ CİNAYƏT: 57 yaşlı salyanlı kürəkəninin 16 yaşlı bacısını dəfələrlə zorladı – KOLLUQDA
TÜKÜRPƏDİCİ CİNAYƏT: 57 yaşlı salyanlı kürəkəninin 16 yaşlı bacısını dəfələrlə zorladı – KOLLUQDA
Metroda biabırçılıq - Özlərini saxlaya bilmədilər - VİDEO
Metroda biabırçılıq - Özlərini saxlaya bilmədilər - VİDEO
Bakıda gənc qızı ikinci görüşdə zorladılar
Bakıda gənc qızı ikinci görüşdə zorladılar
Altı ayda ''Piter Elçin''in iki qardaşının qətlinə səbəb olan Lənkəranski kimdir? - QƏTL ANININ VİDEOSU
Altı ayda ''Piter Elçin''in iki qardaşının qətlinə səbəb olan Lənkəranski kimdir? - QƏTL ANININ VİDEOSU
Oğlu restoranda itinə ad günü keçirdi - Ona görə Elmar Məmmədov işdən çıxarıldı
Oğlu restoranda itinə ad günü keçirdi - Ona görə Elmar Məmmədov işdən çıxarıldı
Avtoritet Elçin və güllələnən qardaşının - VİDEOsu
Avtoritet Elçin və güllələnən qardaşının - VİDEOsu
İstanbulu qana boyayan terrorçu “Şaxta baba” belə görüntüləndi - 39 ölü, 69 yaralı - VİDEO
İstanbulu qana boyayan terrorçu “Şaxta baba” belə görüntüləndi - 39 ölü, 69 yaralı - VİDEO
İstanbulu qana boyayan şəxs - FOTO
İstanbulu qana boyayan şəxs - FOTO
Əli avtomatlı azərbaycanlı qadın deputatı təhdid etdi: ” Gəlib bu avtomatla…” – VİDEO
Əli avtomatlı azərbaycanlı qadın deputatı təhdid etdi: ” Gəlib bu avtomatla…” – VİDEO
Quli Rövşənin adamlarına belə işgəncə verdirir - VİDEO/18+
Quli Rövşənin adamlarına belə işgəncə verdirir - VİDEO/18+